Ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy studenta: 20% z diagnozą psychiatryczną

Kasa chorych Techniker Krankenkasse informuje: Co piąty student otrzymuje diagnozę choroby psychicznej. Co to oznacza dla ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy studentów?

Kasa chorych Techniker Krankenkasse (TK) opublikowała swój raport zdrowotny. Wynika z niego, że w Niemczech w 2013 r. co trzecia studentka i co szósty student otrzymali diagnozę psychiatryczną. Do najczęstszych schorzeń należały: depresje, zaburzenia somatyczne, zaburzenia adaptacyjne, zaburzenia stresowe oraz zaburzenia lękowe. Ponad co dwudziesty piąty student potrzebował psychoterapii, a niewiele mniej otrzymało receptę na leki antydepresyjne.

Co piąty student otrzymuje diagnozę psychiatryczną. Zawarcie ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy staje się wówczas problematyczne. Źródło grafiki: Techniker Krankenkasse.

Równolegle kasa chorych przeprowadziła reprezentatywne badanie wśród 1000 studentów w Niemczech dotyczące ich stylu życia. Wynika z niego, że 55% studentów regularnie odczuwa stres, a kolejne 25% żyje nawet w stanie ciągłego stresu. 50% studentek i 40% studentów cierpi z powodu wyczerpania wywołanego stresem. Do najważniejszych czynników wywołujących stres należą wg ankiety TK: egzaminy (52%), materiał naukowy (28%), podwójne obciążenie studiów i pracy zarobkowej (26%), strach przed złymi ocenami (26%) lub brakiem pracy po studiach (23%) oraz problemy finansowe (20%).

Utrudnia zawarcie ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy w znacznym stopniu: studenci w psychoterapii. Źródło grafiki: Techniker Krankenkasse.

Studenci: Młodzi = zdrowi?

Nie tylko dolegliwości psychiczne trapią studentów – jak wynika z raportu TK. Na pytanie o dolegliwości w ciągu ostatnich 12 miesięcy wymieniono również: bóle głowy, bóle pleców, problemy ze snem, alergie, dolegliwości żołądkowe, szumy uszne oraz nadwagę. Jak często występują te dolegliwości – patrz grafika:

Student ma uczyć się z bólem? Tym dolegliwościom podlegali ankietowani studenci w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Źródło grafiki: Techniker Krankenkasse.

Czy studenci podaliby te dolegliwości równie otwarcie przy odpowiadaniu na pytania zdrowotne w wniosku o ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy?

Przyczyna chorych studentów: permanentnie online?

Starsze pokolenie, które wciąż zna życie bez smartfonów i internetu, mogło już mieć takie przeczucia. TK potwierdza to teraz: osoby stale pozostające online, które nie potrafią świadomie się rozłączyć, wydają się mieć problemy zdrowotne znacznie, znacznie częściej – niemal dwukrotnie częściej:

Kto się nie rozłącza, ma znacznie więcej dolegliwości. Źródło grafiki: Techniker Krankenkasse.

Co ma raport zdrowotny TK wspólnego z ubezpieczeniem na wypadek niezdolności do pracy studenta?

Wyniki raportu zdrowotnego TK są sygnałem alarmowym dla każdego, kto w jakikolwiek sposób ma do czynienia z ubezpieczeniami na wypadek niezdolności do pracy studentów:

• Towarzystwa ubezpieczeń na życie jako oferenci ubezpieczeń na wypadek niezdolności do pracy od pewnego czasu obserwują, że choroby psychiczne stają się najczęstszą przyczyną niezdolności do pracy – nie tylko u studentów. W związku z tym na już istniejące dolegliwości lub przeprowadzone leczenia w zakresie chorób psychicznych reaguje się w sposób szczególnie wrażliwy i ostrożny. Większość ubezpieczycieli na wypadek niezdolności do pracy pyta o dolegliwości lub leczenia w ciągu ostatnich 5 lat, niektórzy nawet w ciągu ostatnich 10 lat. 30-latka, która chce ubezpieczyć 1500 € renty z tytułu niezdolności do pracy do 67. roku życia, stanowi dla towarzystwa ubezpieczeń na życie „ryzyko" w wysokości 666 000 €. To również dla towarzystwa ubezpieczeniowego duża kwota. Dodatkowo studenci u wielu oferentów otrzymują korzystne studenckie ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy, na przykład dzięki zakwalifikowaniu do szczególnie korzystnej grupy zawodowej w ramach ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy studenta. Potencjalnie wysokiemu ryzyku finansowemu odpowiadają zatem raczej niższe wpływy z tytułu składek. Czy ta kalkulacja opłaca się towarzystwom ubezpieczeń na życie?

• Każdy, kto jako student (lub w dowolnym innym zawodzie) chce sensownie zabezpieczyć się na wypadek niezdolności do pracy i musi zgłosić długotrwałe dolegliwości psychiczne lub przeprowadzone leczenia, a nawet psychoterapie, nie może liczyć na normalne przyjęcie swojego wniosku. W zależności od nasilenia w szczegółach, dalszych diagnoz oraz okoliczności indywidualnego przypadku, może dojść do odrzucenia wniosku o ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy w ramach badania ryzyka i stanu zdrowia. Inne ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy prawdopodobnie zaproponują umowę, ale być może z wyłączeniem odpowiedzialności za choroby psychiczne. Gdyby wówczas doszło do niezdolności do pracy, wyłączone choroby psychiczne nie są uwzględniane przy ustalaniu stopnia niezdolności do pracy. Renta z tytułu niezdolności do pracy może wtedy nie zostać wypłacona. Jeśli przy składaniu wniosku nie zostanie umówione późniejsze sprawdzenie wyłączenia po X latach, ubezpieczony praktycznie nie ma szans na pełną ochronę ubezpieczeniową – chyba że w późniejszym terminie, z całkowicie nowym badaniem stanu zdrowia i ryzyka, prawdopodobnie w innym towarzystwie ubezpieczeniowym.

• Jako rodzice uczniów i studentów musimy chyba zadać sobie pytanie, czy nauczyliśmy nasze dzieci prawidłowego obchodzenia się z mediami cyfrowymi? I czy sami dajemy lepszy przykład? Czy chcemy i potrafimy zaakceptować taki styl życia, w którym nasze dzieci już w młodym wieku cierpią z powodu dolegliwości, których można uniknąć? Jeśli leży nam na sercu zabezpieczenie naszych dzieci przynajmniej finansowo, musimy zacząć sami i to wcześnie: zanim nasze dzieci rozpoznają konieczność takiego zabezpieczenia, szanse na dobrą umowę z sensowną ochroną mogą już być stracone.

• Agenci ubezpieczeniowi i brokerzy ubezpieczeniowi – a zatem pośrednicy w zakresie studenckich ubezpieczeń na wypadek niezdolności do pracy – powinni przynajmniej po danych TK zostać wyczuleni na to, że również młodzi ludzie, tacy jak studenci, stażyści i inni pracownicy, mogą już wnosić znaczny bagaż chorób przebytych. Wskazówki dotyczące skutków niekompletnych lub nieprawdziwych informacji we wniosku o ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy powinny należeć do standardu każdego doradztwa. Należy również rozważyć, czy faktycznie trzeba od razu składać wniosek ubezpieczeniowy, czy też nie lepiej zasięgnąć opinii ubezpieczyciela poprzez zanonimizowane zapytanie wstępne o ryzyko, bez konieczności zgłaszania klienta do „czarnej listy" HIS lub stawiania mu przeszkód w postaci ewentualnie odrzuconego wniosku.

Ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy studenta – 5 wskazówek, na co należy zwrócić uwagę

Wskazówka 1: Przeanalizować historię zdrowotną

Zanim jeszcze zabiorą Państwo za porównywanie ofert, powinni Państwo przeanalizować swoją historię zdrowotną: Przy składaniu wniosku o ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy i tak będą Państwo musieli odpowiedzieć na pytania. Państwa odpowiedzi stanowią dla ubezpieczycieli podstawę do decyzji, czy i na jakich konkretnych warunkach mogą zaoferować Państwu ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy dla studentów. Jeśli mieli Państwo częstsze dolegliwości, z powodu których byli Państwo pod opieką lekarską, proszę zapytać swoich lekarzy i kasę chorych, jakie diagnozy są tam o Państwu przechowywane. Ubezpieczyciel zrobi bowiem to samo, gdy będą Państwo ubiegać się o rentę z tytułu niezdolności do pracy.

Wskazówka 2: Dokonywać prawidłowych zgłoszeń

Nie należy uważać, że są Państwo mądrzejsi od ubezpieczyciela: Kto celowo podaje nieprawdziwe lub niekompletne informacje we wniosku ubezpieczeniowym, ryzykuje swoją ochronę ubezpieczeniową. W najgorszym przypadku ubezpieczyciel może nawet wiele lat po zawarciu ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy skutecznie odmówić wypłaty świadczenia, zatrzymać wpłacone składki i rozwiązać umowę. Ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy nie płaci wówczas. Nazywamy to najgorszym scenariuszem niezdolności do pracy.

Wskazówka 3: Wcześniej ustalić, jak zakończy się wniosek

Towarzystwa ubezpieczeń na życie mają najwyraźniej wyobrażenie idealnego ubezpieczonego: Nigdy nie chorował, nie miał dolegliwości, płaskostopia, żadnych szczególnych cech ani nieregularności w zawodzie, żadnych bardziej niebezpiecznych aktywności sportowych niż gra w szachy, żadnych specjalnych życzeń. Jeśli odnajdują się Państwo w tym opisie, mogą Państwo śmiało od razu złożyć wniosek o ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy. Jeśli jednak jest cokolwiek, co nie odpowiada prawdzie, lepiej zapytać wcześniej. Doświadczeni i wyspecjalizowani brokerzy ubezpieczeniowi będą w stanie bezpośrednio ocenić niektóre kwestie. W niejasnych sytuacjach pomocne jest zanonimizowane zapytanie wstępne o ryzyko.

Wskazówka 4: Korzystać z różnorodności

Nawet jeśli w młodym wieku mają Państwo już pewien bagaż chorób przebytych, nie oznacza to wcale, że wszyscy ubezpieczyciele postrzegają Państwa jednakowo. Niejednokrotnie doświadczamy, że identyczne informacje u jednego ubezpieczyciela na wypadek niezdolności do pracy mogą prowadzić do odrzucenia wniosku, podczas gdy inne towarzystwa ubezpieczeniowe oferują wyłączenie odpowiedzialności, dopłatę ryzykowną (wyższą składkę), a nawet całkowicie normalne przyjęcie wniosku o ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy studenta. Który ubezpieczyciel to konkretnie jest, my również dowiadujemy się dopiero po złożeniu zapytania. Dlatego mało sensowne jest koncentrowanie się na konkretnym oferencie lub taryfie, zanim jeszcze nie jest jasne, na jakich konkretnych warunkach ten Państwa ubezpieczy.

Wskazówka 5: Coś prawie zawsze jest możliwe

Czy Państwa wyobrażenia idealnego ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy są do zrealizowania, my również dowiadujemy się dopiero na końcu doradztwa. Czasem trzeba pójść na kompromisy. Dobrze, gdy ktoś zna wtedy liczne możliwości regulacyjne, jakie istnieją w ubezpieczeniu na wypadek niezdolności do pracy. Czasem lepiej pasuje ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy bez pytań zdrowotnych niż normalne zawarcie umowy. Czasem możliwa jest tylko ochrona na niższym poziomie, na przykład w formie ubezpieczenia na wypadek całkowitej niezdolności do pracy lub nawet ubezpieczenia od nieszczęśliwych wypadków. W wyjątkowo rzadkich przypadkach pozostaje tylko oczekiwanie, aż określone diagnozy lub okoliczności nie będą już musiały być zgłaszane. Znacznie sensowniejsze, skuteczniejsze i bardziej świadome ryzyka jest jednak zawarcie umowy zabezpieczającej przed skutkami niezdolności do pracy tak wcześnie, jak to możliwe. Być może już jako uczeń.